Ücretsiz Uygunluk Testi
Ana Sayfa › Yerleşim › Oturum & Vatandaşlık

Avrupa'da oturum ve vatandaşlık

Geçici oturumdan kalıcı oturuma, oradan vatandaşlığa uzanan yolu 29 Schengen ülkesi için karşılaştırın: kaç yıl gerekir, hangi dil seviyesi istenir, Türk vatandaşlığınızı koruyabilir misiniz?

Yol haritası

Vizeden vatandaşlığa dört aşama

Avrupa'da kalıcı olarak yaşamak ve vatandaş olmak adım adım ilerleyen bir süreçtir. Her aşamada neyin gerektiğini ve nelere dikkat edilmesi gerektiğini aşağıda bulabilirsiniz.

1
1. Aşama · Türkiye'den başvuru

Ulusal (D tipi) vize

Avrupa'da 90 günden uzun kalmanın ilk adımı. Turistik Schengen vizesi bu amaçla kullanılamaz ve oturuma dönüştürülemez; uzun süreli kalış için gideceğiniz ülkenin ulusal vizesi gerekir.

Nasıl alınır?

  • Kalış amacı belirlenir: eğitim, çalışma, aile birleşimi veya girişim/serbest meslek.
  • Gerekiyorsa ülkedeki kurumdan ön onay alınır (okul kabulü, işverenin çalışma izni onayı, göç dairesinin aile birleşimi onayı gibi).
  • Türkiye'deki konsolosluğa veya yetkili başvuru merkezine şahsen başvurulur; parmak izi ve fotoğraf verilir.

Temel belgeler

  • Pasaport ve biyometrik fotoğraf
  • Amaca göre kabul mektubu, iş sözleşmesi veya evlilik/doğum belgeleri
  • Mali kanıt (bloke hesap, maaş, sponsor)
  • Sağlık sigortası ve konaklama belgesi
  • Gerekiyorsa dil belgesi; tüm belgelerin apostil ve yeminli tercümesi

Süre ve geçerlilik

  • İşlem süresi ülkeye ve amaca göre birkaç haftadan birkaç aya kadar uzar.
  • D vizesi genellikle 3–12 ay geçerlidir ve ülkeye giriş için verilir.
  • Bu sürede ülkede oturum izni başvurusu yapılmalıdır.
Dikkat: Vizenin amacı ile ülkedeki faaliyetiniz aynı olmalı. Örneğin öğrenci vizesiyle gidip tam zamanlı çalışmak, sonraki oturum başvurularında ciddi sorun yaratır.
2
2. Aşama · Ülkeye vardıktan sonra

Geçici oturum izni

D vizesiyle ülkeye girdikten sonra yerel göç dairesinden amaca bağlı oturum izni (oturum kartı) alınır. Kalıcı oturuma giden sürenin büyük kısmı bu izinle geçer.

Nasıl alınır?

  • Varıştan sonraki ilk günlerde adres kaydı yapılır (Almanya'da Anmeldung gibi).
  • Yerel yabancılar dairesinden randevu alınır; vizenin süresi dolmadan başvurulur.
  • Biyometrik veriler verilir, kart birkaç hafta içinde hazırlanır.

Geçerlilik ve uzatma

  • Genellikle 1–3 yıl geçerlidir, amaç sürdükçe uzatılır.
  • Uzatmada gelir, sigorta, adres ve amacın devam ettiği tekrar kontrol edilir.
  • Amaç değişirse (öğrenciden çalışana geçiş gibi) izin türü de değiştirilmelidir.

Hangi süre kalıcı oturuma sayılır?

  • Çalışma, aile birleşimi ve Mavi Kart süreleri genellikle tam sayılır.
  • Öğrencilikte geçen süre ülkeye göre yarım, tam veya hiç sayılmaz.
  • AB dışında uzun süre kalmak kesinti sayılabilir.
Dikkat: Oturum kartınızın bitiş tarihini takip edin. Süresi geçmiş kartla kalmak yasal kalış süresini keser ve hem kalıcı oturum hem vatandaşlık başvurusunu geciktirir.
3
3. Aşama · Genellikle 5 yıl sonra

Kalıcı oturum

Belirli bir süre yasal ve kesintisiz yaşadıktan sonra süresiz oturum hakkı kazanılır. İki yol vardır: ülkenin ulusal kalıcı oturum izni ve AB ülkelerinde geçerli AB uzun dönem ikamet statüsü.

Genel şartlar

  • Çoğu ülkede 5 yıl kesintisiz yasal ikamet (ülkeye göre 3–10 yıl)
  • Düzenli ve yeterli gelir, sosyal yardım almamak
  • Sağlık sigortası ve uygun konut
  • Ülkeye göre A2 veya B1 dil seviyesi ve uyum/toplum bilgisi sınavı

Sağladığı haklar

  • Oturum amaca bağlı olmaktan çıkar; iş değiştirmek ve serbest çalışmak kolaylaşır.
  • Uzatma gerekmez, yalnızca kart belirli aralıklarla yenilenir.
  • AB uzun dönem statüsü, şartlarla başka bir AB ülkesine taşınmayı kolaylaştırır.

Nasıl kaybedilir?

  • AB uzun dönem statüsü genellikle AB dışında 12 aydan uzun kesintisiz kalışta düşer.
  • Ulusal izinlerde süre ülkeye göre değişir (6 ay ile birkaç yıl arası).
  • Uzun süre Türkiye'de kalmayı planlıyorsanız önceden bilgi alın.
Türk vatandaşları için: AB ülkelerinde yasal çalışan Türk vatandaşları ve aileleri, Ankara Anlaşması ve 1/80 sayılı Karar kapsamında belirli sürelerden sonra çalışma ve oturum açısından ek güvencelere sahiptir.
4
4. Aşama · Ülkeye göre 5–10 yıl

Vatandaşlık

Vatandaşlık, ikamet süresi, dil, uyum ve geçim şartlarını karşılayanların başvurusuyla verilir. Yatırım karşılığında doğrudan vatandaşlık veren bir Schengen ülkesi yoktur.

Genel şartlar

  • Ülkeye göre 5–10 yıl yasal ikamet; çoğu zaman kalıcı oturum sahibi olmak
  • B1 veya B2 dil seviyesi ve vatandaşlık/anayasa sınavı
  • Kendi geçimini sağlamak, adli sicil kaydının temiz olması
  • Evlilikte genellikle daha kısa süreler

Başvuru süreci

  • Belgeler yerel vatandaşlık makamına sunulur: ikamet geçmişi, gelir, dil ve sınav belgeleri, adli sicil.
  • Değerlendirme birkaç aydan iki yıla kadar sürebilir.
  • Bazı ülkelerde sadakat beyanı veya vatandaşlık töreni yapılır.

Türk vatandaşlığı ne olur?

  • Türkiye çifte vatandaşlığa izin verir.
  • Almanya, Fransa, İtalya, Belçika gibi birçok ülkede Türk vatandaşlığınızı koruyabilirsiniz.
  • Hollanda, Avusturya, İspanya gibi ülkeler çıkma şartı arar; izinle çıkanlar Mavi Kart alarak Türkiye'deki haklarını büyük ölçüde korur.
Dikkat: Vatandaşlık kuralları son iki yılda birçok ülkede değişti (Almanya, Portekiz, İsveç, Finlandiya gibi). Başvuru tarihindeki kurallar geçerlidir; aşağıdaki ülke kartlarında güncel şartları görebilirsiniz.
Türk vatandaşları için

Bilmeniz gereken özel durumlar

AB uzun dönem ikamet statüsü

Bir AB ülkesinde 5 yıl kesintisiz ve yasal olarak yaşayan, yeterli geliri ve sağlık sigortası olan kişiler AB uzun dönem ikamet statüsü alabilir. Bu statü, belirli şartlarla başka bir AB ülkesine taşınmayı kolaylaştırır. Danimarka bu sisteme dahil değildir; İsviçre, Norveç, İzlanda ve Liechtenstein AB üyesi olmadığı için kendi kalıcı oturum kurallarını uygular.

Ankara Anlaşması ve 1/80 sayılı Ortaklık Konseyi Kararı

Türkiye ile AB arasındaki Ortaklık Anlaşması, AB ülkelerinde yasal olarak çalışan Türk vatandaşlarına ve aile üyelerine, belirli süreler çalıştıktan sonra çalışma ve oturum hakkının güçlenmesi gibi ek güvenceler tanır. Bu haklar kişinin çalışma geçmişine göre değişir ve dosya bazında değerlendirilmelidir.

Çifte vatandaşlık ve Mavi Kart

Türkiye çifte vatandaşlığa izin verir. Ancak bazı Avrupa ülkeleri vatandaşlığa geçen kişiden önceki vatandaşlığından çıkmasını ister. Bu durumda Türk vatandaşlığından izinle çıkan kişiler, Türkiye'de pek çok hakkı koruyan Mavi Kart alabilir. Aşağıdaki ülke kartlarında her ülkenin çifte vatandaşlık durumunu görebilirsiniz.

Ülke karşılaştırması

Oturum & Vatandaşlık

Ülke seçerek filtreleyin veya çifte vatandaşlığa izin veren ülkeleri görün.

Bilgiler resmi kaynaklardan derlenmiştir ve bilgilendirme amaçlıdır. Göç ve vatandaşlık kuralları sık değiştiği için başvuru öncesinde ilgili kurumdan güncel durumu teyit ediyoruz. Bu sayfa hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Sıkça sorulan sorular

Oturum ve vatandaşlık hakkında merak edilenler

Öğrencilikte geçen süre kalıcı oturum için sayılır mı?

Ülkeye göre değişir. Bazı ülkeler öğrenci olarak geçen sürenin yarısını, bazıları tamamını sayar; bazıları ise hiç saymaz. Uzun vadeli planınız varsa ülke seçimini bu açıdan da değerlendirmek gerekir.

Yatırımla Avrupa vatandaşlığı alınabilir mi?

Hayır, Schengen ülkelerinde doğrudan yatırımla vatandaşlık veren bir program yoktur. Bazı ülkeler yatırım karşılığında oturum izni verir; vatandaşlık için yine de yıllara dayalı kalış ve diğer şartlar aranır.

Evlilik vatandaşlık süresini kısaltır mı?

Birçok ülkede vatandaş biriyle evli olanlar için daha kısa bir kalış süresi uygulanır. Evliliğin belirli bir süredir devam ediyor ve birlikte yaşanıyor olması aranır.

Kalıcı oturumu kaybedebilir miyim?

Evet. Uzun süre ülke dışında kalmak kalıcı oturumun düşmesine yol açabilir. AB uzun dönem ikamet statüsü genellikle AB dışında 12 aydan uzun kesintisiz kalışta kaybedilir; ulusal kurallar farklı olabilir.

Uzun vadeli plan için ücretsiz ön görüşme

Eğitim, çalışma veya aile birleşimiyle başlayan yolculuğunuzun kalıcı oturuma ve vatandaşlığa nasıl ilerleyeceğini birlikte planlayalım.

Seyahatiniz için ilk adımı bugün atın

Profilinizi ücretsiz değerlendirelim, size en uygun ülkeyi ve vize türünü belirleyelim. Ön değerlendirme hiçbir taahhüt gerektirmez.

Ara WhatsApp Test çöz